Horror op polderniveau

Ik geef toe, dat polderniveau doet het kippenvelgehalte al meteen ernstig afnemen, maar desalniettemin, ik ben zelf wel even geschrokken zaterdag.

Omdat het als apostel van MijnKoeJouwKoe en De Vrije Koe goed is om met beide voeten stevig in de zware klei te staan, bevind ik me regelmatig in een slagerij. Zo was ik daar zaterdag omdat er gehakt gedraaid moest worden. Tevens had slager Bert Vlot hamburgers voor ons gemaakt. Echte, zonder rare toevoegingen. Die hamburgers moesten nog wel even worden verpakt en diepgevroren.

Nadat ik klaar was met het draaien en verpakken trof ik Bert aan in de vriescel. Hij was onze spullen op rekken aan het uitspreiden opdat ze optimaal zouden bevriezen. Ik bood aan dat  van hem over te nemen en niet veel later zat ik bij minus 30ºC op mijn knieën bij een rek om het vlees netjes over de rekken te verdelen. Hoewel het geen werkje is dat veel denkkracht vereist, ging ik er toch helemaal in op.

Koelbloedig
Toen ik klaar was draaide ik me om en constateerde ik dat de deur van de vriescel dicht was. Potdicht. Ik duwde tegen de deur en - zoals verwacht - hij gaf geen krimp. Zoals een modern mens betaamt checkte ik meteen mijn mobiel. Zoals verwacht - wederom kreeg ik gelijk - bleek deze geen bereik te hebben. Koelbloedig - dat kostte weinig moeite bij -30ºC - ritste ik meteen alle ritsen dicht en zette ik mijn capuchon op. Daarna bedacht ik me dat er een gerede kans was dat niemand die dag, laat staan op zondag enige aanleiding zou kunnen zien om een blik te werpen in de vriescel. Dat was geen opwekkende  gedachte, maar ik kreeg het er wel warm van.

Ik wist toen ook niet veel meer te doen dan nog wat vaker en harder tegen de deur te duwen. Bonken en schreeuwen leek me gezien het isolatiepakket vooralsnog zinloos. Dat was maar goed ook, want ineens vroeg ik me af of het wel een scharnierende deur was. Ik kon het me echt niet herinneren. Maar door voorzichtig trekken ontdekte ik dat het inderdaad een schuifdeur was.

Hamburgertest
Thuis heb ik mijn twee zonen de eerste echte Vrij Koe Hamburger laten proeven. Ze konden hem vergelijken met iets soortgelijks van een of andere super. De hamburger van Vlot heeft met vlag en wimpel gewonnen. Zo zeer zelfs, dat mijn jongste er inmiddels een dagtaak van heeft gemaakt om te vragen naar meer en vaker.

Spar: een vijandbeeld valt in gruzelementen

In vorige blogs heb ik Spar meedogenloos op de korrel genomen vanwege hun Uit-de-streek producten en dan met name de eieren. Dat leidde tot een uitnodiging van Spar om eens te komen kijken bij de betreffende boer. Dat is er nog niet van gekomen wegens niet nader te benoemen redenen, maar laten we zeggen dat het iets te maken heeft met gebrek aan sneuvelbereidheid.

Gisteren stuitte ik in de Spar op een zak chips: Uit de streek. Ik rook meteen bloed, pakte de zak uit het schap, schamperde over de vermelding dat ze hoogstpersoonlijk door Mariska waren gebakken, maar toen viel mijn oog op Henk. Een vijandbeeld viel in gruzelementen.

De chips bleken namelijk afkomstig van 'aardappelteler en chipsmaker' Henk Scheele uit 's Gravendeel. De allereerste keer dat ik me professioneel met streekproducten heb bezig gehouden was in opdracht van Henk. En als Henk zijn naam ergens aan verbindt, dan is het bonafide. Dan zijn het ook echt ambachtelijke chips.

Hoe dat met die eieren zit, weet ik nog niet, maar het zou zomaar kunnen dat ook daar een goed verhaal achter zit. Wat in elk geval wel duidelijk is, is dat ik binnenkort naar Oirschot ga kijken bij de eierboer van Spar.

Lex

Wordt vervolgd

Kiloknallers en verlammende woorden

Op twitter ontspon zich enige tijd gelden een discussie tussen boer Henk Heijerhof en Marianne Thieme, waarbij de boer zich verzette tegen de negatieve benadering van boeren door de PvdD. Hij is van mening dat de schuld bij de supers gezocht moet worden. Marianne twittert daarop: "boeren zouden met ons tegen de kiloknallers moeten vechten. Mens en dier zijn slachtoffer, ook de boer!"

Het zijn mooie woorden. Ik zie manhaftig en eendrachtig strijdende burgers, boeren en politici. Kruitdampen. Veldflessen die van mond tot mond gaan en meerstemmig gezongen krijgsliederen. Mens en dier zijn slachtoffer, ook de boer!

Woorden met een verlammend effect
Het zijn helaas wel mooie woorden met een verlammend effect. Want is meneer de kiloknaller of mevrouw de Super dan geen mens? En is niet de consument minstens zo schuldig? Die is immers graag bereid om de hoofdprijs te betalen voor een nieuw mobieltje, weekendje Landal of damestasje met merknaam. Maar tegelijkertijd vindt die consument (u en ik dus) drie of vier euro voor een kilo kip of varken heel normaal.

Tja, als iedereen schuldig is, is niemand schuldig en zo kunnen we rustig weer over tot de orde van de dag. En als het een keer tot een discussie komt, kunnen we lekker naar elkaar wijzen.

Kettingzaag
Ik blijf het ondertussen maar merkwaardig vinden. Op mijn grasmaaier en kettingzaag is bijna geen plaats voor alle waarschuwingsstickers. Na enige studie ontdek je dat je de apparaten niet mag bedienen als je drugs en/of alcohol hebt genuttigd, nog geen 18 bent, geen gehoorbescherming gebruikt, dat je niet in ledematen mag zagen, dat je met je vingers van het draaiende mes af moet blijven, dat de inhoud van de brandstoftank niet geschikt is voor menselijke consumptie, dat de boel kan ontploffen en nog heel veel meer.

Er zal wel een overheidsorgaan zijn dat dit allemaal verplicht. En er zullen ergens op de wereld best wel een paar mensen te vinden zijn dit dit alles zelf niet kunnen bedenken.

Van diezelfde overheid hoeven we echter niet te weten welke supers met MRSA en ESBL besmet vlees aanbieden. We hoefden ook niet te weten welke bedrijven indertijd met q-koorts kampten. Dit heeft al geleid tot de nodige sterfgevallen en daar zal het niet bij blijven. Raar en onverantwoord? Ja.


Misdadige lichtzinnigheid
De tragiek van het geheel is dat een individuele boer vaak geen keuze heeft. Rüchsichtsloss stoppen met preventieve antibiotica is voor een individuele boer vaak geen optie. Extra kosten maken voor meer welzijn van zijn dieren leidt tot hetzelfde effect. Zijn rendement - voor zover dat niet al negatief is - duikt tot onder zijn break-even point. Voor een individuele super is het al evenmin een optie om van de ene op de andere dag te stoppen met voordelig geprijsd vlees. Immers, dan is hij eveneens binnen de kortste keren failliet en overgenomen door de concurrent die gewoon is doorgegaan met z'n kiloknallers.

De gemiddelde boer wil echt niet dat humane antibiotica hun werking verliezen door de grootschalige toepassing van antibiotica in zijn bedrijfstak. De gemiddelde supers wachten ook echt niet op de dag dat simpele infectieziektes hele volksstammen uitroeien. Maar zoals gezegd, we lijken gevangen in een systeem waarin iedereen op iedereen zit te wachten. De enige die er echt wat aan kan doen is toch echt de overheid. Die kan de dodelijke omhelzing verbreken. Die overheid zal' moeten laten zien dat  voedselveiligheid ook betekent dat MRSA en ESBL bij de bron worden aangepakt. Zeggen dat de markt het werk moet doen is niet alleen naïef maar grenst aan misdadige lichtzinnigheid.

Onderstaand de prijzen voor vleeskuikens per kilo levend gewicht (tussen €0,90 en €0,95)

Rund

Gisteren wilde ik vol goede moed ten strijde trekken tegen een massa onrecht in de wereld. Aanleiding was een twittertwist tussen @mariannethieme en @heijerhof over de bedenkelijke rol van supers, kiloknallers, boeren, voorwaarden vooraf (of niet), de rol van de overheid (of niet). Daarnaast een groot artikel in de Volkskrant over hoe werknemers in de vleesindustrie worden behandeld. Maar goed, er zijn zo van die dagen dat je de juiste toon niet vindt of dat je leidt aan een teveel aan zelfrelativering.

Bovendien had ik een dag eerder lekker gekookt uit RUND, van John Torode. Ik kreeg het van Cynthia van DeVrijeKoe. Het boek had een betere vertaler verdiend, maar het biedt wel heel veel inspiratie in de vorm van 100 recepten die op een aanstekelijke manier zijn neergepend. Misschien dat zoiets me ook wel te vrolijk maakt voor een ernstige poging tot bestorming van barricades en waaghalzerige sprongen in bressen.

Uit het boek heb ik 'De beste aardappels uit de oven' gemaakt. Daarvoor heb ik een half potje van mijn gekoesterde griebenschmalz gebruikt. Ik denk dat dat een doodzonde is, maar het leverde wel de lekkerste aardappels ooit op. Daarnaast heb ik - speciaal voor mijn zonen - hamburgers gemaakt met oystersaus en ketchup in plaats in plaats van peper en zout en ook dat was een ontdekking. Een klein probleem was wel dat ik geen ketchup in huis had, maar gelukkig is dat snel gemaakt.

Binnenkort ga ik ook Gestoofd rundvlees met knoedels proberen en een Thais recept met vang. Een aanrader dus. De vang is een lastig stuk vlees waarmee je wat moet doen om het eetbaar te krijgen en dus een reden te meer om er mee aan de slag te gaan.

Het is dat ik zo naar slagerij Vlot moet, want anders zou ik hier nog wel een recept aan hebben toegevoegd, maar dat houdt u nog te goed.

RUND
John Torode
Uitgeverij Van Dishoek
ISBN 978-90-475-0832-8

Gegarandeerd mals

De Weylander koe?

Weylander is het premium rundvleesassortiment. Weylander producten kenmerken zich door een vast gewicht, zijn per stuk verpakt en gegarandeerd mals. Zomaar een quote uit een persbericht en waarschijnlijk niemand die er iets aan opvalt. Prima toch, lekker makkelijk ook. Maar als je wel eens aanwezig bent geweest bij het uitbenen van een dier, dan realiseer je je dat elk individueel dier anders is.

Een vast gewicht, per stuk verpakt én gegarandeerd mals. Alsof we het over koffie hebben, auto's of electronica. Ergens best wel heel knap dat ze dat allemaal kunnen garanderen. De meeste koeien die ik ken zijn niet vierkant dus hoe dat dan werkt met die vaste gewichten, is me een raadsel. Tenzij alle snits anders van vorm zijn, maar dat maakt het leven van de kok er bepaald niet makkelijker op. Heel veel weggooien is een andere optie, maar dat ligt ook niet helemaal in de lijn der verwachtingen. Blijft over plakken en knutselen. Daarmee komt het 'garanderen' van malsheid ook meteen binnen handbereik. Maar goed, daar moet je van houden en ik hou er niet van. Daarnaast associeer ik het ook niet met het etiket 'premium', maar eerder met suspect vlees van Duitse discounters als Aldi en Lidl.

Met mals is sowieso iets raars aan de hand. Vlees moet altijd maar mals zijn in dit land. Alsof we een land zijn vol kukidentklanten of types die zich nooit helemaal hebben kunnen losmaken van de olvarit. Gelukkig stond er in de Volkskrant van 6 januari een heel aardig stuk over onglet of te wel longhaas. De Belgische chef Jeroen Meus breekt daarin een lans voor dit vlees met een grove draad. Hij geeft aan dat hij juist graag vlees heeft waarop je moet kauwen omdat dan de smaak goed loskomt terwijl de meest malse stukken juist de minste smaak hebben. De Belgen hebben de longhaas inmiddels ontdekt, maar hier in Nederland verdwijnt hij in de kookworst.

Spar parasiteert

Boerenbedrog krijgt een nieuwe betekenis

Streekproducten bestaan niet en dat heeft de Spar heel goed begrepen. Immers, elk product komt uit een streek, maar de ene streek voegt wat toe aan de beleving en over de andere streek (zeg de Maasvlakte) kan je maar beter zwijgen.

Na een aarzelende start geeft Spar nu vol gas met Spar uit de streek. Er is nu zelfs tandbederf uit de streek te koop.. in de vorm van kaneelkussentjes e.d. Denk bij streek overigens niet meteen aan lokaal, tenzij je bereid bent wel heel ruim te denken. Denk ook niet aan ambachtelijk en kleinschalig.

Ik wijdde al eerder een blog aan dit fenomeen met als titel Uit de Rotstreek. In feite parasiteert Spar op het imago van het streekproduct en dat doet ze op een wel heel cynische wijze. Dat imago is door ambachtelijke, bonafide kleine producenten heel langzaam opgebouwd en als het aan de spar ligt gaat ze daar maximaal van profiteren ten koste van diezelfde kleine producenten. Een onvervalst staaltje van parasitisme dus van Spar (Sparasitisme).

Ik moet toegeven ze doen dat heel slim. Ze kopen bijvoorbeeld eieren in van een gangbare boer die aan scharreleieren doet. U weet wel, 17 kippen per vierkante meter, afgeknipte snavels en een ster van de Dierenbescherming wegens beter leven... De doos krijgt een mooie wikkel met een tevreden lachende boer erop die verliefd naar wat kippen kijkt.

De slimmigheid zit hem echter niet zozeer in de verneukeratieve plaatjes, maar in de prijs. De eieren zijn per doos €0,10 duurder dan biologische. Als dat geen pure winst is... nee, niet voor de boer (lijkt mij althans zeer onwaarschijnlijk) en al helemaal niet voor de kip. De consument denk tijdens zijn jachtige supermarktbezoek niet minder dan een goede daad te verrichten. Hij ziet een etiket van de dierenbescherming inzake beter leven ziet daarnaast een doos biologische eieren die goedkoper zijn. Het ligt voor de hand te denken dat de duurste eieren de meeste maatschappelijk winst opleveren en dus kiest de consument die het beste met de wereld voor heeft voor de duurste eieren.Maar de enige die er echt bij wint is uiteraard Spar zelf.

Onverdund machtsdenken

Bespiegeltje aan de wand, wie is de machtigste in het land? Zomaar een artikel in het economiekatern van de Volkskrant. Het gaat over hoe Albert Heijn (AH), omgaat met zijn franchisenemers. Een artikel dat ik normaliter niet zou lezen, maar als je zelf moet nadenken over franchiseformules is alles wat je kunt pikken of lenen mooi meegenomen.

Het geval is, dat AH zijn Franchisenemers in de wielen rijdt (althans volgens het artikel). Ondernemers die het goed doen en die een zaak van een andere franchisenemer willen overnemen krijgen geen toestemming. AH wil die zaak liever zelf in handen krijgen. Dat lijkt logisch, want dan telt de omzet  van die vestiging harder mee in de cijfers van het concern. Het is ook wel een staaltje onverdund machtsdenken, spreadsheetmanagement, unfair en kortzichtig.

Bonuskaartplannen
Wat het geheel zo leuk maakt is dat het volgt op AH's bonuskaartplannen. Het concern wil geld gaan slaan uit de informatie door bezitters van de bonuskaart maatgesneden aanbieding per mail te kunnen doen. Dat scheelt ze advertentiekosten en verstevigt hun positie ten opzichte van  leveranciers die nu nóg afhankelijker worden van AH. Het is immers informatie die zijn ook wel zouden willen hebben.

Tel daarbij op de stevige en comfortabele positie die AH heeft als het gaat om het bedingen van kortingen bij de inkoop alsmede het feit dat in sommige stadswijken, maar ook in dorpen AH in feite de  enige supermarkt is en er tekent zich een beeld af waar je vraagtekens bij kunt plaatsen.

Point-of-no-return
Maar misschien zijn we  reeds voorbij het point-of-no-return. Immers, toen Jumbo bij de laatste overname de nummer 2 werd van de supermarkten vroegen sommigen zich bezorgd af of dat wel mocht van de NMa. Dat het logischer zou zijn je iets af te vragen bij de #1, kwam al bij niemand meer op.

Misschien zou men zich bij AH eens moeten gaan verdiepen in Corporate Effectuation en wat minder angstig zijn voor het succes van anderen. Anderen, die in een zeer belangrijke rol bijdragen aan het succes van het concern, anderen die je ook echt nodig hebt om succesvol te blijven.